Koło
Koło, jako element układu koło-opona, przede wszystkim przejmuje i przenosi siły między piastą a oponą.
Funkcja
Układ koło-opona stanowi jedyne ogniwo łączące nawierzchnię drogi z podwoziem. Układ ten musi przenosić siłę hamowania i przyspieszenia, a także siły działające w kierunku poprzecznym oraz obciążenie działające na powierzchnię styku opony z nawierzchnią.
W sektorze samochodów osobowych dominują obecnie felgi z metali lekkich, wykonane z aluminium, rzadziej z magnezu. Ponadto nadal stosuje się tańsze felgi stalowe.
W języku potocznym koło często określa się mianem felgi, która jednak stanowi jedynie jeden z jego elementów: koło składa się z felgi i tarczy, które są ze sobą trwale połączone. Felga składa się z ramienia, wybrzuszenia, rantu oraz otworu zaworu. Musi być tak ukształtowana, aby stopki opony zawsze utrzymywały się na ramionach felgi: dzięki wygiętym na zewnątrz rantom opona może mocno przylegać do felgi pod wpływem ciśnienia wewnętrznego.
Oznaczenie felgi jest znormalizowane. Na przykład oznaczenie 8J× 17 H2 ET15, LK 5×120 MZ57 opisuje felgę o następujących właściwościach:
- 8: szerokość felgi w calach,
- J: profil rantów (inne warianty: H, P, K, JK itp.),
- 17: średnica felgi w calach,
- H2: w tym przypadku wybrzuszenie po obu stronach (podwójny garb),
- ET15: odsadzenie felgi (+)15 mm
- LK: rozstaw otworów w felgach,
- 5x: liczba otworów montażowych,
- 120: średnica rozstawu otworów w mm,
- MZ: średnica otworu centrującego w mm, tutaj: 57 mm.
Koło mocuje się za pomocą nakrętek lub śrub do kołnierza piasty koła. W przypadku nowoczesnych konstrukcji pojazdów ważnym parametrem jest odsadzenie felgi (ET), które określa odległość od środka felgi koła tarczowego do wewnętrznej powierzchni styku tarczy koła z kołnierzem piasty i może być dodatnie lub ujemne. W przypadku zmian geometrii osi odsadzenie może ulec jedynie nieznacznej zmianie.
Podczas montażu opony na feldze należy zwrócić uwagę na następujące kwestie:
- aby zapobiec korozji kontaktowej między stalowymi piastami kół a felgami z metali lekkich, przed montażem felgi z metalu lekkiego należy posmarować kołnierz piasty specjalną pastą do piast kół,
- opona i felga muszą mieć taką samą średnicę i być dopuszczone do montażu w danym typie pojazdu.
Bezpieczeństwo
Koło, podobnie jak opony samochodowe, jest elementem mającym wpływ na bezpieczeństwo, który podlega obowiązkowi homologacji typu. Producenci pojazdów dbają o to, aby homologowane zestawy kół i opon były odpowiednio dostosowane do poszczególnych pojazdów. Wszystkie dozwolone zestawy koło-opona są wymienione w tzw. dokumencie CoC. Skrót CoC oznacza „Certificate of Conformity” – świadectwo zgodności, zwane również certyfikatem zgodności EWG. Producent kół musi potwierdzić ich wytrzymałość dla danego zastosowania.
Koła aluminiowe można naprawiać tylko wtedy, gdy pozwala na to stopień uszkodzenia. Koła jednoczęściowe można naprawiać jedynie powierzchniowo poprzez wypolerowanie powierzchni koła, natomiast poważniejsze uszkodzenia da się wyeliminować wyłącznie w przypadku kół dwu- lub trzyczęściowych poprzez wymianę uszkodzonej części. Zasadniczo obowiązuje zasada: w przypadku poważnych uszkodzeń lub pęknięć koło należy bezwzględnie wymienić.
Utrzymanie wartości
Intensywne zabrudzenia mogą negatywnie wpływać na stan koła - zwłaszcza gdy nie zostaną odpowiednio wcześnie usunięte. Specjalne bezkwasowe środki czyszczące są szczególnie bezpieczniejsze dla użytkownika, materiałów i środowiska, natomiast agresywne preparaty mogą powodować korozję śrub kół oraz metalowych powierzchni wokół koła.
Do pobrania
Tutaj znajdziesz wszystkie materiały do pobrania na temat „Koło”:
Wszystkie pliki do pobrania: